स्टेनोसिस: उपचार, लक्षणे आणि कारणे

स्टेनोसिस: उपचार, लक्षणे आणि कारणे

स्टेनोसिसची लक्षणे

खूप लोकांना स्टेनोसिस असूनही कोणतीही लक्षणे जाणवत नाहीत. ज्या प्रकरणांमध्ये स्टेनोसिसची लक्षणे आढळतात, ती प्रभावित झालेल्या पाठीच्या कण्याच्या भागावर (मान/खालचा पाठीचा भाग/उदर) अवलंबून असतात आणि उपचार न केल्यास वेळेनुसार ती गंभीर होऊ शकतात.

मानेतील स्टेनोसिसची लक्षणे
  • सतत मानदुखी
  • हात, पाय, किंवा पावलामध्ये झिणझिण्या, अशक्तपणा किंवा सुन्नपणा
  • चालणे आणि संतुलन राखण्यामध्ये समस्या
  • मलमूत्र किंवा मलशयावरती नियंनत्रण गमावणे
खालच्या पाठीच्या स्टेनोसिसची लक्षणे
  • खालच्या पाठीचे सतत येत-जात राहणारे दुखणे
  • पार्श्वभागापासून पाय आणि पावलापर्यंत पसरलेली वेदना
  • पायात पेटके येणे
  • पार्श्वभाग, पाय किंवा पावलामध्ये झिणझिण्या, अशक्तपणा किंवा सुन्नपणा जाणवणे
  • दीर्घकाळ उभे राहिल्यानंतर किंवा चालल्यानंतर तीव्र वेदना होणे
  • बसल्यावर, पुढे वाकल्यानंतर किंवा झुकल्यानंतर वेदना कमी होणे
  • मलमूत्र किंवा मलविसर्जनावर नियंनत्रण गमावणे
उदरातील स्टेनोसिसची लक्षणे
  • उदरात वेदना आणि झिणझिण्यांची भावना
  • उदराच्या खाली किंवा त्या स्तरावर अशक्तपणा किंवा सुन्नपणा
  • संतुलन राखण्यात अडचण येणे
स्टेनोसिसची कारणे

स्टेनोसिस सामान्यतः कण्याच्या वृद्धापकाळाशी संबंधित ऱ्हासामुळे होतो, जो संधिवाताशी जोडलेला असतो. हे मुख्यतः 50 वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या व्यक्तींमध्ये आढळते. स्टेनोसिसमागील इतर कारणांमध्ये समाविष्ट आहेत:

  • हाडांच्या वाढी: संधिवाताशी संबंधित झीजेमुळे हाडांच्या स्पर्सची निर्मिती किंवा कण्यावरती हाडांची अतिरिक्त वाढ होऊ शकते. ह्या वाढी कण्याच्या नलिकेमध्ये दाब निर्माण करू शकतात, ज्यामुळे कण्यातील जागा कमी होऊ शकते.
  • हर्नियेटेड डिस्क: पाठीच्या कण्यातील डिस्क हाडांमध्ये गादीसारखे कार्य करतात. डिस्कमधील आतील पदार्थ बाहेर आल्यास, ते पाठीचा कणा किंवा मज्जातंतूंवर दाब देऊ शकतात.
  • जाड अस्थिबंधन: कण्याचे अस्थिबंधन (लिगामेंट्स) जे कण्याच्या हाडांना एकत्र ठेवण्यास मदत करतात, ते वयाच्या वाढीसह कठोर व जाड होऊ शकतात, ज्यामुळे ते कण्याच्या नलिकेमध्ये दाब देऊ शकतात.
  • कण्याच्या जखमा: वाहन अपघात किंवा इतर दुखापतींमुळे कण्याच्या हाडांचे तुटणे किंवा विस्थापन होऊ शकते. शस्त्रक्रियेनंतर सूज झाल्यास मज्जातंतूंवर दबाव येऊ शकतो.
  • जन्मजात कण्यातील स्टेनोसिस: काही व्यक्तींमध्ये कण्यामधील लहान नलिकेमुळे जन्मजात स्टेनोसिस होऊ शकतो. स्कोलिओसिससारखे जन्मजात दोष, ज्यामध्ये कण्याची असामान्य वक्रता दिसून येते, स्टेनोसिसचा धोका वाढवू शकतात.
  • ट्यूमर: काही दुर्मिळ प्रकरणांमध्ये, कण्याच्या जागेत गाठ तयार होऊ शकतात.
स्टेनोसिसचे निदान 

स्टेनोसिसचे निदान वैद्यकीय इतिहास व लक्षणे विचारून सुरू होते. त्यानंतर शारीरिक तपासणी केली जाते, ज्या दरम्यान तुम्हाला काही हालचाली करण्यास सांगून वेदनेचे विश्लेषण केले जाऊ शकते.

निर्णायक निदान इमेजिंग चाचण्यांच्या मदतीने केले जाते जसे की:

  • एक्स-रे: पाठीच्या एक्स-रेमुळे कण्याच्या नलिकेतील जागा अरुंद करू शकणारे हाडांतील बदल समजतात.
  • एमआरआय: एमआरआय द्वारे मऊ आणि कठोर ऊतींचे तपशीलवार चित्र तयार मिळते. हे अस्थिबंधन आणि डिस्कचे नुकसान ओळखण्यात तसेच कोणतीही गाठ शोधण्यास मदत करू शकते.
  • सीटी स्कॅन: कण्याचे छेदन चित्रे तयार करण्याने अरुंद कण्याची नलिका आणि त्यामागचे कारण शोधता येते.
  • सीटी मायेलोग्राम: रंगद्रव्य वापरून कण्याची आणि मज्जातंतूंची स्पष्ट प्रतिमा मिळते, जी हाडांची वाढ, गाठ आणि हर्निएटेड डिस्क शोधण्यात अत्यंत प्रभावी आहे.
स्टेनोसिसचे उपचार 

तुमच्या वरच्या पाठीच्या वेदनांवर १००% शस्त्रक्रियाविना स्पाइनल डीकंप्रेशन उपचाराने मात करा!

ANSSI च्या अमेरिकन तंत्रज्ञानाद्वारे नॉन-सर्जिकल स्पाइनल डीकंप्रेशन उपचारासकट शस्त्रक्रियेशिवाय पाठीच्या विविध विकारांनी ग्रस्त ६५००+ रुग्णांवर यशस्वी उपचार झाले आहेत. 

USA जर्नल ऑफ क्लिनिकल रिसर्चद्वारे समर्थित, हि उपचार पद्धती, स्टेरॉइड इंजेक्शन्स आणि वेदनाशामक औषधे यासारख्या इतर उपचार पर्यायांपेक्षा अधिक प्रभावी आहे.

Picture of Dr. Pawankumar Navnath Jadhav | M.B.B.S, D. Ortho

Dr. Pawankumar Navnath Jadhav | M.B.B.S, D. Ortho

Dr. Pawankumar Jadhav is an Orthopaedic Consultant and Non-Surgical Spine Specialist with 15+ years of clinical experience and 5,000+ patients treated. He trained under leading spine surgeons at Bombay Hospital (under Dr. Arvind G. Kulkarni & Dr. Vishal Kundnani), S.L. Raheja Hospital, and Hinduja Healthcare Surgical Hospital, Mumbai. He holds an MBBS from Maharashtra University of Health Sciences, Nashik (2010) and a D.Ortho from CPS Mumbai (2018). At ANSSI Wellness, he specialises in non-surgical treatment of disc bulge, sciatica, spondylosis, retrolisthesis, and chronic neck and back pain.

Related Posts

Book Appointment

    Book an Appointment

    We are Asia’s Fastest Growing Chain of Spine Clinics. Consult With our Spine Experts and Unlock your Pain Free Life

    Step 1

    Book Appointment with our Spine Expert

    Step 2

    Get Detailed Diagnosis and a Customized Treatment Plan

    Step 3

    Complete the Treatment and Unlock the Door to Pain Free Life